Tin thế giới - Iran tuyên bố cứng rắn sau đe dọa của Tổng thống Trump

Tin thế giới - Iran tuyên bố cứng rắn sau đe dọa của Tổng thống Trump

VOV1 - Căng thẳng tại khu vực tiếp tục gia tăng, sau khi Tổng thống Trăm cáo buộc Iran bắn rơi trực thăng Mỹ trên vịnh Oman và đe dọa tiến hành trả đũa. Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi tối qua đã lên tiếng phản ứng với đe dọa của Tổng thống Donald Trump liên quan vụ trực thăng Mỹ bị bắn rơi tại vịnh Oman. Viết trên mạng xã hội X, ông Araghchi khẳng định Iran muốn nói chuyện bằng ngôn ngữ ngoại giao. Nhưng nếu không thể theo đuổi giải pháp ngoại giao, Iran sẽ chứng minh cho thấy giới thế giới thấy người Iran cũng có thể “nói chuyện bằng ngôn ngữ khác”, tức sẵng sàng đối đầu quân sự.    Về vụ trực thăng Mỹ bị bắn rơi, Ngoại trưởng Araghchi cho rằng đây có thể là tai nạn ngoài ý muốn. Ông Araghchi cảnh báo việc các lực lượng nước ngoài hoạt động gần Iran, tiềm ẩn rủi ro lớn về an ninh. Để giảm thiểu nguy cơ, giải pháp tốt nhất là nhanh chóng rút các lực lượng nước ngoài ra khỏi khu vực.      Theo các nguồn tin Mỹ là Axios và The New York Times, máy bay không người lái Shahed của Iran đã bắn hạ chiếc trực thăng Apache của không quân Hoa Kỳ, khi chiếc máy bay này đang làm nhiệm vụ tuần tra gần eo Hormuz hồi sáng qua. 2 phi công lái trực thăng đã được một tàu mặt nước không người lái của hải quân Mỹ giải cứu khoảng 2h sau đó. Các phi công không bị thương và trong tình trạng sức khỏe ổn định. Tổng thống Mỹ Donald Trump tối qua cáo buộc Iran bắn rơi chiếc trực thăng và tuyên bố sẽ trả đũa.   Vụ trực thăng quân sự bị bắn hạ tại vịnh Oman, xảy ra trong bối cảnh khá nhạy cảm, khi Iran vừa có loạt cuộc đối đầu hỏa lực ác liệt với cả Israel và lực lượng Mỹ trong khu vực. Giai đoạn cuối tháng 5 và đầu tháng 6, lực lượng Mỹ tuyên bố tấn công nhiều mục tiêu Iran trên vịnh Ba Tư và gần eo Hormuz với lý do “tự vệ”. Iran đáp trả bằng việc phóng tên lửa và máy bay không người lái tập kích các căn cứ Mỹ đặt tại Kuwait và Bahrain. Ngay sau khi đối đầu Mỹ-Iran vừa lắng xuống, đụng độ ác liệt đã bùng phát trở lại giữa Iran và Israel, quốc gia đã cùng Mỹ phát động chiến tranh chống Iran ngày 28/2. Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) đêm 7/6 phóng tên lửa đạn đạo tấn công Israel, với lý do đáp trả vụ không quân Israel tập kích ngoại ô thủ đô Beirut của Lebanon, động thái mà Tehran mô tả là sự vi phạm nghiêm trọng lệnh ngừng bắn Mỹ-Iran ngày 8/4. Hai bên sau đó tiến hành nhiều cuộc tấn công “ăn miếng trả miếng” trong sáng 8/6, trước khi cùng tuyên bố dừng giao tranh đầu giờ chiều cùng ngay do sức ép từ Tổng thống Mỹ. Tuy nhiên, trong hai ngày qua, quân đội Israel tiếp tục tấn công dữ dội vào Lebanon, gây thương vong nghiêm trọng về người. Theo Bộ Y tế Lebanon, chỉ riêng các cuộc không kích của Israel vào khu vực phía Nam Lebanon ngày hôm qua, đã khiến tổng cộng 17 người chết và hàng chục người khác bị thương. Truyền thông và giới phân tích khu vực lo ngại động thái leo thang của Israel, có nguy cơ khiến giao tranh bùng phát trở lại, do Iran nhiều lần cảnh báo lệnh ngừng bắn phải bao gồm cả Lebanon./. VOV Ai Cập Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi. Ảnh: Reuters

Tin thế giới - Ấn Độ tạm hoãn khâu cấp phép cuối cùng cho Starlink vì lo ngại an ninh

VOV1 - Chính phủ Ấn Độ đang tạm dừng quá trình cấp phép cuối cùng cho dự án triển khai dịch vụ internet vệ tinh Starlink của tỷ phú Elon Musk, để xem xét thêm các vấn đề an ninh. Nhiều tờ báo lớn của Ấn Độ và Mỹ hôm qua (9/6) đồng loạt đưa tin, các cơ quan an ninh thuộc Bộ Nội vụ Ấn Độ đã tạm thời giữ lại giấy phép an ninh cuối cùng cần thiết để Starlink chính thức cung cấp dịch vụ thương mại tại quốc gia Nam Á này. Quyết định được đưa ra sau khi xuất hiện các báo cáo cho rằng thiết bị đầu cuối vệ tinh của Starlink đã được sử dụng trong cuộc xung đột tại Iran dù dịch vụ này chưa được cấp phép hoạt động chính thức tại quốc gia Trung Đông này. Giới chức Ấn Độ hiện lo ngại về khả năng kiểm soát một mạng lưới viễn thông vệ tinh có phạm vi hoạt động toàn cầu trong bối cảnh căng thẳng địa chính trị gia tăng. Các cơ quan chức năng được cho là đã yêu cầu Starlink giải trình thêm về khả năng tuân thủ các quy định an ninh của Ấn Độ, đặc biệt trong trường hợp công ty phải xử lý những yêu cầu trái ngược từ các chính phủ khác. Những vấn đề liên quan đến lưu trữ dữ liệu, giám sát hợp pháp và khả năng kiểm soát hoạt động của hệ thống vệ tinh trên lãnh thổ Ấn Độ cũng đang được xem xét kỹ lưỡng. Trước đó, Starlink đã được Ấn Độ cấp giấy phép Truyền thông Cá nhân Di động Toàn cầu qua Vệ tinh (GMPCS), cho phép công ty chuẩn bị hạ tầng và ký kết các thỏa thuận thương mại. Tuy nhiên, đây mới chỉ là một bước trong quy trình cấp phép và chưa đủ điều kiện để doanh nghiệp chính thức cung cấp dịch vụ tới khách hàng. Theo truyền thông Ấn Độ, Starlink đã xây dựng khoảng 10 trạm mặt đất tại nước này, với trung tâm chính đặt tại Mumbai, đồng thời nhiều lần làm việc với Bộ Viễn thông và các cơ quan chức năng Ấn Độ nhằm đáp ứng các yêu cầu pháp lý. Tuy nhiên, New Delhi vẫn chưa sẵn sàng phê duyệt bước cấp phép cuối cùng cho dự án cho đến khi các vấn đề an ninh được giải quyết đầy đủ. Không chỉ Starlink, các cơ quan quản lý Ấn Độ cũng đang tăng cường giám sát lĩnh vực thông tin vệ tinh sau những diễn biến gần đây tại Trung Đông. Một số dự án hợp tác vệ tinh của các tập đoàn viễn thông trong nước như Reliance Jio và Bharti Airtel cũng được cho là đang trải qua quá trình rà soát chặt chẽ hơn. Việc trì hoãn cấp phép có thể ảnh hưởng đáng kể đến kế hoạch mở rộng toàn cầu của Starlink, đặc biệt khi Ấn Độ được đánh giá là một trong những thị trường tiềm năng nhất đối với dịch vụ internet vệ tinh. Động thái này cũng diễn ra trong thời điểm nhạy cảm đối với công ty mẹ SpaceX, khi tập đoàn của tỷ phú Elon Musk đang chuẩn bị cho đợt phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO), được dự báo có thể trở thành một trong những thương vụ niêm yết lớn nhất lịch sử với mức định giá khoảng 1.750 tỷ USD./. Đình Nam/VOV Ấn Độ Ảnh minh họa: Timesofindia

Tin thế giới - ASEAN đề cao tự cường, đoàn kết và đổi mới để thích ứng với thế giới biến động

VOV1 - Sau phiên khai mạc Diễn đàn Tương lai ASEAN 2026 diễn ra sáng nay, các đại biểu đã bước vào chuỗi phiên thảo luận chuyên đề về những vấn đề chiến lược của khu vực. Các cuộc thảo luận cho thấy sự đồng thuận cao về yêu cầu tăng cường năng lực tự cường, củng cố đoàn kết nội khối. Tại phiên thảo luận với chủ đề “ASEAN tự cường và đoàn kết trong một thế giới đang thay đổi”, các học giả cho rằng ASEAN đang phải đối mặt với nhiều nguy cơ mới từ cạnh tranh chiến lược giữa các nước lớn, đứt gãy chuỗi cung ứng, biến động thương mại, công nghệ và an ninh năng lượng. Giáo sư Tetsuya Watanabe, Chủ tịch Viện Nghiên cứu Kinh tế ASEAN và Đông Á (ERIA), nhận định khu vực cần xây dựng một mô hình phát triển mới, bởi mô hình tăng trưởng dựa chủ yếu vào xuất khẩu có thể không còn bền vững như trước. “Để tăng cường khả năng chống chịu, ASEAN cần một nền công nghiệp mạnh hơn và một nền tảng công nghệ vững chắc hơn ngay trong khu vực. Bên cạnh đó, ASEAN nên thúc đẩy các chính sách công nghiệp mang tính phối hợp ở cấp độ khu vực, đặc biệt trong các lĩnh vực chiến lược như bán dẫn và chuỗi cung ứng ô tô. Trong khi đó, Giáo sư Yves Tiberghien từ Đại học British Columbia (Canada) đánh giá ASEAN đang trở thành “ngọn hải đăng của hy vọng” trong bối cảnh trật tự toàn cầu và lòng tin chiến lược đều đối mặt với nhiều thách thức. Theo ông, chính sự đa dạng của ASEAN là một lợi thế, giúp khu vực duy trì khả năng thích ứng và tăng cường quyền tự chủ chiến lược. “ASEAN có thể không hoàn toàn đồng nhất, nhưng chính sự đa dạng ấy lại là sức mạnh. Quá nhiều đồng nhất dễ dẫn đến tư duy nhóm, trong khi đa dạng có thể tạo ra trí tuệ tập thể” Nhiều đại biểu đồng tình quan điểm, ASEAN cần tiếp tục duy trì cách tiếp cận linh hoạt để bảo vệ lợi ích của mình trong môi trường cạnh tranh ngày càng phức tạp. Trong khi đó, tại phiên toàn thể về thúc đẩy các sáng kiến phòng ngừa xung đột, các đại biểu nhấn mạnh ASEAN cần chuyển từ tư duy xử lý khủng hoảng sang chủ động ngăn ngừa xung đột. Ông Isidro L. Purisima, Phó Cố vấn Tổng thống Philippines về Hòa bình, Hòa giải và Thống nhất quốc gia, cho rằng phòng ngừa xung đột không chỉ là vấn đề an ninh mà còn liên quan đến quản trị, phát triển và sự tham gia của cộng đồng. Ông cũng đề xuất ASEAN tăng cường các cơ chế đối thoại ở cấp địa phương và khu vực biên giới, thúc đẩy đầu tư cho phát triển kinh tế, việc làm và sinh kế tại các khu vực dễ xảy ra bất ổn. Cũng chia sẻ quan điểm về phòng ngừa xung đột, Tổng Thư ký Hội đồng Liên nghị viện ASEAN (AIPA) Chem Widhya nhấn mạnh vai trò của luật pháp quốc tế và chủ nghĩa đa phương trong bối cảnh thế giới đang đối mặt với nguy cơ phân mảnh. ASEAN hiện đã có nhiều cơ chế thúc đẩy hòa bình và ổn định, vấn đề quan trọng nhất là bảo đảm các cam kết được thực hiện đầy đủ và hiệu quả. Vai trò trung tâm của ASEAN chỉ có thể được duy trì khi các nguyên tắc về tôn trọng chủ quyền, giải quyết hòa bình tranh chấp và hợp tác khu vực được hiện thực hóa bằng hành động cụ thể. Nhìn chung, các đại biểu đều thống nhất rằng ASEAN đang đứng trước cả thách thức lẫn cơ hội trong một thế giới nhiều biến động. Để tiếp tục duy trì hòa bình, ổn định và phát triển, ASEAN cần củng cố đoàn kết nội khối, nâng cao khả năng tự cường về kinh tế và công nghệ, chủ động phòng ngừa xung đột, đồng thời tận dụng hiệu quả các động lực tăng trưởng mới như trí tuệ nhân tạo. Đây cũng là những yếu tố then chốt giúp ASEAN tiếp tục khẳng định vai trò trung tâm và đóng góp tích cực vào hòa bình, hợp tác và phát triển của khu vực cũng như thế giới./.    Thanh Huyền/Ban Thời sự VOV1 Thủ tướng Lê Minh Hưng phát biểu khai mạc Diễn đàn Tương lai ASEAN 2026.

Tin thế giới - Tỷ lệ sinh của Ấn Độ lần đầu giảm xuống dưới mức thay thế

VOV1 - Theo báo cáo mới được Chính phủ Ấn Độ công bố, lần đầu tiên trong lịch sử hiện đại, tỷ lệ sinh của nước này đã giảm xuống dưới mức thay thế dân số, đánh dấu bước ngoặt quan trọng trong quá trình phát triển nhân khẩu học của quốc gia đông dân nhất thế giới. Theo Báo cáo Hệ thống Đăng ký Mẫu (SRS), tỷ lệ sinh tổng cộng (TFR) của Ấn Độ hiện chỉ còn 1,9 con trên mỗi phụ nữ, thấp hơn mức 2,1 con cần thiết để duy trì quy mô dân số ổn định trong dài hạn. Trong khi đó, vào đầu những năm 2000, chỉ số này vẫn ở mức khoảng 3,3 con trên mỗi phụ nữ. Các chuyên gia nhận định xu hướng suy giảm mức sinh phản ánh những thay đổi sâu sắc về kinh tế và xã hội tại Ấn Độ. Việc phụ nữ được tiếp cận giáo dục tốt hơn, sử dụng các biện pháp kế hoạch hóa gia đình rộng rãi hơn và có vai trò lớn hơn trong quá trình ra quyết định của gia đình đã góp phần làm giảm số con trung bình. Bên cạnh đó, chi phí sinh hoạt và nuôi dạy con cái ngày càng tăng tại các đô thị cũng khiến nhiều cặp vợ chồng lựa chọn sinh ít con hơn. Một nguyên nhân quan trọng khác là tỷ lệ tử vong ở trẻ sơ sinh liên tục giảm. Theo số liệu của Chính phủ Ấn Độ, tỷ lệ tử vong trẻ sơ sinh đã giảm từ 30 ca trên 1.000 trẻ năm 2019 xuống còn 24 ca vào năm 2024, qua đó làm giảm tâm lý phải sinh nhiều con để bảo đảm duy trì quy mô gia đình như trước đây. Báo cáo cũng cho thấy sự chênh lệch đáng kể về mức sinh giữa các bang. Những bang có thu nhập thấp ở miền Bắc như Bihar và Uttar Pradesh vẫn ghi nhận tỷ lệ sinh cao nhất cả nước, lần lượt là 2,9 và 2,6 con trên mỗi phụ nữ. Trong khi đó, thủ đô New Delhi cùng các bang phát triển ở miền Nam như Kerala và Tamil Nadu chỉ ghi nhận mức từ 1,2 đến 1,3 con. Các nhà kinh tế cảnh báo xu hướng này có thể làm suy giảm lợi thế dân số vàng - động lực quan trọng thúc đẩy tăng trưởng kinh tế của Ấn Độ trong hơn hai thập kỷ qua. Khi số trẻ em sinh ra ngày càng ít, lực lượng lao động trong tương lai sẽ thu hẹp, trong khi số người cao tuổi tiếp tục gia tăng, tạo áp lực lớn đối với hệ thống y tế, lương hưu và an sinh xã hội. Trước thực trạng trên, một số bang đã triển khai các biện pháp khuyến khích sinh con như hỗ trợ tài chính cho gia đình sinh con thứ ba, thứ tư hoặc mở rộng các chương trình hỗ trợ sinh sản. Tuy nhiên, nhiều chuyên gia cho rằng bên cạnh các chính sách khuyến sinh, Ấn Độ cần sớm chuẩn bị cho quá trình già hóa dân số thông qua việc tăng cường đầu tư cho y tế, lương hưu và hệ thống an sinh xã hội trong những thập niên tới./. Ảnh minh họa (Reuters)

Tin thế giới - Cảnh báo rủi ro từ nắng nóng tới người hâm mộ World Cup

VOV1 - Trước những rủi ro nắng nóng có thể xảy ra, các nhà khoa học đã tái hiện tình huống đối với người hâm mộ trong buồng nhiệt, để đưa ra những cảnh báo rõ hơn cho người hâm mộ World Cup. Ứng phó với nắng nóng và độ ẩm cao ở khắp Bắc Mỹ trong thời gian diễn ra World Cup 2026, các đội tuyển bóng đá quốc gia được hỗ trợ mọi mặt từ đội ngũ y tế, tập luyện trước để thích nghi và kế hoạch bổ sung nước. Tuy nhiên, người hâm mộ đến xem các trận cầu phải đối mặt với những điều kiện tương tự nhưng lại có ít biện pháp bảo vệ hơn và có thể chưa lường hết hậu quả đối với cơ thể. Trước những rủi ro có thể xảy ra, các nhà khoa học đã tái hiện tình huống đối với người hâm mộ trong buồng nhiệt, để đưa ra những cảnh báo rõ hơn cho người hâm mộ World Cup. Các nhà nghiên cứu tại Đại học Portsmouth (Anh) đã thử nghiệm điều kiện nóng ẩm mà người hâm mộ có thể phải đối mặt tại World Cup 2026, nơi các trận đấu sẽ được tổ chức trên khắp Mỹ, Mexico và Canada thông qua một buồng nhiệt. Bên trong buồng nhiệt, giảng viên Tom Williams đã đi bộ trên máy chạy ở nhiệt độ khoảng 35-36 độ C (95-97 độ F), với độ ẩm được thiết kế để mô phỏng điều kiện dự kiến ở các địa điểm thi đấu như Miami. Các đầu dò gắn trên cơ thể ông theo dõi từng phản ứng sinh lý, trong khi camera nhiệt cho thấy nhiệt độ tăng lên trên da khi mồ hôi đọng lại trên trán ông. Tiến sĩ Joe Costello, phó giáo sư về sinh lý học thể dục và môi trường tại Đại học Portsmouth cho biết: nhiệt độ bầu ướt (WBGT) kết hợp nhiệt độ không khí, độ ẩm, tốc độ gió và nhiệt bức xạ sẽ đưa ra bức tranh toàn diện hơn về tình trạng căng thẳng do nhiệt so với nhiệt kế tiêu chuẩn. Một trong những chỉ số căng thẳng nhiệt phổ biến nhất là nhiệt độ bầu ướt. Chỉ số này xem xét cả nhiệt độ khô và tải nhiệt bức xạ từ mặt trời, cũng như nhiệt độ ẩm tập trung vào độ ẩm. Những gì chúng tôi vừa đo được hôm nay là 36 độ C và độ ẩm tương đối 75%. Điều này cho chúng ta con số xấp xỉ 32 độ C trên nhiệt độ bầu ướt. Đây thực sự là một môi trường đầy thách thức đối với con người khi tham gia thể thao, cũng như đối với người hâm mộ khi đi bộ đến sân vận động và xem trận đấu." Tiến sỹ Costello cảnh báo, tình trạng say nắng có thể biểu hiện từ phát ban, chuột rút và chóng mặt đến kiệt sức do nóng hoặc sốc nhiệt, và "trong một số trường hợp có thể dẫn đến tử vong. Đây là điều mà người hâm mộ bộ môn túc cầu cần đặc biệt lưu ý trong mùa World Cup năm nay: “Một số quốc gia có người hâm mộ đã quen với những kiểu môi trường đặc thù này. Nhưng nhiều quốc gia khác, ví dụ như người hâm mộ Anh và người hâm mộ Scotland, sẽ không quen với những môi trường như vậy. Vì vậy, điều rất quan trọng là cổ động viên cần tìm bóng râm, giữ cho cơ thể đủ nước. Nếu họ tập thể dục, hãy tập vào sáng sớm hoặc chiều tối khi trời mát hơn, và nói chung là mặc quần áo phù hợp. Tháng trước, các nhà khoa học khí hậu và Liên đoàn cầu thủ chuyên nghiệp Thế giới FIFPRO cảnh báo khoảng 25% trong số 104 trận đấu của giải có thể diễn ra trong điều kiện vượt quá giới hạn an toàn do liên đoàn khuyến nghị. FIFA cho biết họ đã thực hiện kế hoạch ứng phó với rủi ro nhiệt độ cao, bao gồm các giờ nghỉ bắt buộc để bổ sung nước, cơ sở hạ tầng làm mát và tăng cường sự sẵn sàng về y tế./. Ảnh minh họa ChatGPT