De Dag

Victor Orbán, een pijpleiding en een woedende EU

Op de EU-top was de frustratie van Europese leiders over de Hongaarse premier Orbán opmerkelijk zichtbaar en hoorbaar. Orbán weigert in te stemmen met een lening van 90 miljard euro aan Oekraïne, vanwege een ruzie met Oekraine over een pijpleiding die volgens Kyiv door Rusland is gebombardeerd.  Correspondent Christiaan Paauwe reisde af naar de oliepijpleiding die het middelpunt is geworden van de steeds verder escalerende ruzie tussen Hongarije en Oekraïne én tussen Hongarije en de EU. Tamelijk onverwacht kon hij er dichtbij in de buurt komen.  Europa-correspondent Kysia Hekster was op de EU-top in Brussel en vertelt hoe er daar geworsteld wordt met de beste manier om dit aan te pakken. 'Iedereen weet dat Orbán deze ruzie opstookt, omdat hij daar baat bij heeft in zijn verkiezingscampagne.' Reageren? Mail dedag@nos.nl Presentatie en montage: Elisabeth Steinz Redactie: IJsbrand Terpstra

Nederland kiest lokaal (en) radicaal

Lokale partijen hebben de meeste stemmen gehaald bij de gemeenteraadsverkiezingen en de grootste stijger is Forum voor Democratie. Maar achter de uitslagencijfers gaat een groter verhaal schuil.  'Zo'n verkiezingsuitslag is voor mij een goudmijn,' zegt sociaal geograaf Josse de Voogd die in de podcast de belangrijkste ontwikkelingen schetst. Hij is als onderzoeker al jaren gespecialiseerd in het stemgedrag van kiezers per regio. De Voogd vertelt waar de groei van sommige lokale partijen vandaan komt en hoe je die moet duiden. Duidelijk is, zegt hij, dat zowel lokale partijen als partijen op radicaal rechts geprofiteerd hebben van anti-azc-standpunten.  Journalist en Forum-watcher Chris Aalberts zoomt in op de winst van FvD. Die partij werkt gestaag aan het opbouwen van een partijkader en, zegt hij, 'is helemaal terug van weggeweest'.  Reageren? Mail dedag@nos.nl Presentatie en montage: Elisabeth Steinz Redactie: IJsbrand Terpstra

Het tweede front: Libanon

Al ruim twee weken vallen Israëlische bommen op Libanon. In de schaduw van de oorlog in Iran en de Golfstaten is een tweede front ontstaan. Israël breidt de grondoperaties in het zuiden van Libanon uit en Hezbollah vernietigen. Met verwoesting, doden en inmiddels 1 miljoen vluchtende Libanezen tot gevolg. Het land heeft 5 miljoen inwoners. Ook afgelopen nacht was weer onrustig, vertelt correspondent Daisy Mohr. Opnieuw explosies, opnieuw een ingestort flatgebouw in Beiroet. Gevluchte Libanezen verblijven in kampeertentjes op parkeerplaatsen in het centrum en eten maaltijden die vrijwilligers maken in gaarkeukens. Mohr merkt dat meer en meer Libanezen klaar zijn met Hezbollah, want al 40 jaar af en aan oorlog is teveel. En toch moeten inwoners van Libanon doorgaan. Reageren: mail naar dedag@nos.nl Presentatie & montage: Marco Geijtenbeek Redactie: Judith van de Hulsbeek

De ontmaskering van Banksy

Na drie jaar onderzoek hebben journalisten van persbureau Reuters onthuld wie de wereldberoemde street art-kunstenaar Banksy is. Hij is geboren als Robin Gunningham en heeft zijn naam later officieel veranderd in David Jones, in de hoop zijn anonimiteit beter te beschermen.  Hoewel Gunningham het nieuws niet heeft bevestigd, lijkt dit het eindpunt van een decennialang mysterie dat Banksy wereldberoemd en schatrijk maakte.  David Roos is Street art curator en tot recent creatief directeur van het straatkunst museum STRAAT in Amsterdam. Hij heeft contacten in de naaste kringen van Banksy en vertelt in de podcast hoe de grote naam die Banksy heeft opgebouwd ook zwaar op de kunstenaar drukt.  Is dit dan misschien het moment voor Banksy om onder een andere naam verder te gaan? En wie ís Banksy eigenlijk nog, nu iedereen weet wie hij is? Reageren? Mail dedag@nos.nl Presentatie en montage: Elisabeth Steinz Redactie: Lisa Konings

Varen door een onveilige Straat van Hormuz

De VS wil dat NAVO-landen helpen met het heropenen van de Straat van Hormuz, door olietankers daar met marineschepen te escorteren. Maar wat is ervoor nodig om veilig door de zee-engte tussen Iran en Oman te varen? Bart Gonnissen was jarenlang stuurman van olietankers in de straat van Hormuz, ook in gevaarlijke periodes. 'Ik zag de zeemijnen drijven.' Hij vertelt in de podcast wat de moeilijkheden zijn voor olieschepen (en hun bemanning) om daar in tijden van conflict te varen. En hoe militaire escortes ook geen garantie zijn voor een veilige doorvaart. Aan hoe de Amerikanen momenteel opereren, zegt hij, zie je 'dat Trump niets heeft begrepen van de complexiteit van de straat van Hormuz.' John Weyne is Kapitein ter zee buiten dienst en heeft supertankers helpen beschermen in de straat van Hormuz toen het daar in het verleden ook gevaarlijk was. Ook hij wijst op de moeilijkheden om dit gebied te beschermen en vindt dat de Amerikanen de situatie onderschatten.  Reageren? Mail dedag@nos.nl Presentatie en montage: Elisabeth Steinz Redactie: Lars Hulshof