Het Heinen-geheugen

8. De WK's van mijn jeugd: WK 2002 (Deel 2)

In deze laatste aflevering nadert het toernooi van 2002, en daarmee de jeugd van Frank Heinen, zijn einde. Frank trekt zich in deze periode steeds verder terug en stopt na twaalf jaar zelfs definitief met zelf voetballen. Wel droomt hij nog een laatste keer weg door met aangedikte cv's e-mails te sturen naar obscure Europese voetbalclubs in de hoop op een proeftraining. Maar wanneer hij voor school met succes zijn allereerste gedicht schrijft, ontdekt hij de kracht van woorden. Met die ontdekking eindigt de illusie dat hij ooit profvoetballer zal worden, en sluit hij een belangrijke levensfase af. Frank neemt je nog één keer mee naar de grote verhalen van het wereldkampioenschap. We horen over de Zuid-Koreaan Jung Hwan Ahn, die met een 'Golden Goal' Italië uitschakelde en als dank door de knettergekke voorzitter van zijn Italiaanse club Perugia op straat werd gezet. Ook is er aandacht voor de stille, magere vluchtelingenjongen Miroslav Klose, die tegen alle verwachtingen in de finale speelde. En we duiken in de bittere tragiek van de Turkse topspits Hakan Sükür. Ooit was hij de gevierde held van de natie, nu slijt hij zijn dagen door politieke vetes als een anonieme, uit de Turkse geschiedenis gewiste Uberchauffeur in Californië. De serie eindigt met een prachtige, melancholische zoektocht. Jarenlang speurt Frank het internet af naar Bandian, de jonge hoofdrolspeler uit zijn favoriete jeugdfilm Le ballon d'or. Het is een poging om vast te houden aan een verleden dat onherroepelijk verdwijnt. En toch, wanneer zijn eigen tweejarige dochter decennia later plotseling vraagt om voetbal op televisie kijken, blijkt dat de magie van het spel altijd weer wordt doorgegeven aan een nieuwe generatie.

7. De WK's van mijn jeugd: WK 2002 (Deel 1)

In deze aflevering blikt Frank Heinen terug op de aanloop naar het WK van 2002. De onbezorgdheid van zijn eerdere jeugd is verdwenen; Frank kampt in deze periode steeds vaker met een opwellende, panische angst voor groepen mensen. Hij meldt zich regelmatig met verzonnen ontstekingen ziek op school en brengt zijn dagen thuis op de bank door met belspelletjes. Hij weet zijn eindexamen met de hakken over de sloot te halen, maar een studie ziet hij door zijn angsten totaal niet zitten. Na een slapeloze nacht meldt hij zich af voor zijn eerste baantje in een boekhandel en belandt hij uiteindelijk als werknemer bij een piepkleine online videotheek. Frank vlucht in deze jaren graag in de magie van de bioscoop, zoals bij de jeugdfilm Le ballon d'or. Hij identificeert zich sterk met de hoofdpersoon Bandian, een arm Guinees weeskind dat hoog op het dak van een Afrikaans voetbalstadion de sterren van de hemel jongleert in de hoop ontdekt te worden. Ondertussen staat de voetbalwereld op zijn kop tijdens het wonderlijke toernooi in Japan en Zuid-Korea. Frank neemt je mee naar de sensationele openingswedstrijd waarin de sterke Senegalees Papa Bouba Diop, bijgenaamd De Kleerkast, regerend wereldkampioen Frankrijk velt en zijn shirt bij de cornervlag op het veld drapeert om er triomfantelijk omheen te dansen. Ook is er ruimschoots aandacht voor een van de meest beruchte figuren uit de WK-geschiedenis: Byron Moreno. Deze zwaarlijvige Ecuadoraanse scheidsrechter floot gastland Zuid-Korea op uiterst dubieuze en opzichtige wijze naar de overwinning tegen Italië, en werd jaren later op de luchthaven van New York in de kraag gevat met zes kilo heroïne in zijn onderbroek

6. De WK's van mijn jeugd: WK 1998 (Deel 2)

In deze aflevering sluit Frank Heinen het toernooi van 1998 af. Hij droomt er in die tijd nog heilig van dat hij zelf ooit het mooiste doelpunt op een wereldkampioenschap zal maken. Zelfs een dramatisch schoolrapport met onvoldoendes voor handvaardigheid en tekenen deert hem niet. Hij is er namelijk stellig van overtuigd dat hij in de seizoengids van Voetbal International zal belanden en begrijpt werkelijk niet waarom iemand vrijwillig voor een maatschappelijke carrière zou kiezen. Een zeldzaam moment van pure genialiteit tijdens een jeugdwedstrijd van BFC tegen SDO, waarbij een doelpunt maken even helemaal vanzelf gaat, sterkt hem in dat jeugdige geloof. Tijdens dat magische moment op het veld voelt Frank zich even de Kroaat Davor Suker. Hij raakte in de ban van deze spits door een perfecte stiftbal, een doelpunt als een dropshot dat hem leerde dat kunstzinnigheid soms de meest voor de hand liggende route is. Tegelijkertijd meet hij al zijn acties af aan Johan Cruijff. Franks beeld van deze legende wordt volledig gevormd door de ietwat kitscherige documentaire Nummer 14, waarvan hij de vertraagde beelden eindeloos bestudeert in de hoop het unieke talent van Cruijff te kunnen betrappen en kopiëren. Tot slot blikt Frank terug op de bizarre WK finale tussen Frankrijk en Brazilië. Hij memoreert de mysterieuze epileptische aanval van de Braziliaanse sterspeler Ronaldo vlak voor de aftrap, waardoor de wilde Edmundo plotseling moest invallen. Maar Franks aandacht gaat in deze eindstrijd vooral uit naar Stéphane Guivarc'h, de bleke en doelpuntloze Franse spits te midden van iconen als Zidane en Henry. Deze eenzame aanvaller veranderde na het toernooi al snel in een lastig antwoord bij sportquizzen en verkoopt tegenwoordig in alle rust zwembaden in Bretagne.

5. De WK's van mijn jeugd: WK 1998 (Deel 1)

In deze aflevering blikt Frank Heinen terug op de zomer van 1998. Hij is twaalf jaar oud, de kleinste van de klas en beleeft het toernooi van zijn leven. Voetballen in de pauzes op de middelbare school doet hij niet meer, in plaats daarvan ontdekt hij de wereld van het cabaret. Buiten op straat jongleert hij eindeloos alleen met een bal en oefent hij minutenlang doodstil op het balanceren van de bal op zijn voorhoofd, zichzelf wijsmakend dat hij technisch begaafder is dan Jaap Stam. Het is de zomer waarin hij het voetbal op zijn allerhevigst en zonder enige relativering beleeft. Frank neemt je mee naar de markante helden van het toernooi in Frankrijk. We maken kennis met de Mexicaan Cuauhtemoc Blanco, een ogenschijnlijk onhandige speler uit een ruige achterbuurt die de wereld verbaasde met zijn absurde kikkersprongen en later wonderwel de politiek in ging. Ook duiken we in het razendsnelle succes van de pas achttienjarige Michael Owen. Met een briljante en efficiënte solo tegen Argentinië stelde hij zijn toekomst veilig, om in de jaren daarna pijnlijk langzaam af te brokkelen door aanhoudend blessureleed. Tot slot staat Frank uitgebreid stil bij het absolute meesterwerk van Dennis Bergkamp in de kwartfinale. Maar Frank kijkt vooral naar de man aan de andere kant, de Argentijnse doelman Carlos Roa. Deze zevendedagsadventist leverde een jaar na het toernooi plotseling zijn profcontract in en trok zich terug. Roa was er namelijk heilig van overtuigd dat de wereld op oudejaarsdag 1999 zou vergaan.

4. De WK's van mijn jeugd: WK 1994 (Deel 2)

In deze aflevering vervolgt Frank Heinen zijn herinneringen aan de zomer van 1994. Hij koopt zijn eerste voetbalschoenen, Pumas, ondanks dat hij officieel nog een succesvol judoka is die kort daarvoor een grote trofee won. Tussen het lezen van jeugdboeken door voetbalt hij op straat met zijn buurjongen. Hun spel draait louter om scoren, waarbij garagedeuren en blinde muren als doelwit dienen, tot ze worden weggejaagd door een buurman. De zomer eindigt magisch wanneer Frank zijn naam voor het eerst gedrukt ziet staan in het clubblad van de selectie van BFC E5. Frank neemt je mee naar de culthelden van de latere toernooifases. Hij raakt in de ban van Yordan Letchkov, de Bulgaarse middenvelder die eruitzag als een man van tweeënvijftig en Duitsland uit het toernooi kopte, om jaren later als corrupte burgemeester in de cel te belanden. Ook ontdekt hij de elegantie van Roberto Baggio, de boeddhist met de goddelijke paardenstaart wiens carrière voor velen helaas voorgoed vernauwd werd tot die ene fatale gemiste strafschop in de finale. Daarnaast staat Frank stil bij het wonderlijke verhaal van de Rus Oleg Salenko. Hij scoorde vijf keer in een enkele wedstrijd tegen Kameroen en werd daarmee gedeeld topscorer van het toernooi. Het is het ultieme bewijs dat voor sommige mensen een heel leven verborgen zit in één enkele, onvergetelijke dag.